‘Boeren willen beloond worden, desnoods met geld.’

Hendrik Wesselink, melkveehouder in Wolfersveen (Zelhem)

‘Boeren willen beloond worden, desnoods met geld.’

Waarom stapte je destijds in de GLB Pilot van het Markemodel?

Ik teel mijn eigen krachtvoer en paste andere zaken toe, waardoor mijn bedrijfsvoering duurzamer werd zeg maar. Maar daar werd ik nooit voor beloond. Binnen Het Markemodel wel, dat was voor mij toen de primaire reden om in te stappen. Sinds begin dit jaar werk ik met een vrijloopstal volgens het principe van de VrijLevenStal van Hanskamp. Minder ammoniakuitstoot en de urine die ik opvang kan ik in een pilot hier inzetten als kunstmestvervanger, waardoor ik minder kunstmest hoe in te zetten.

Ondanks de geringe beloning voor je inspanningen, zet je wel die stappen. Waarom?

Het was voor ons destijds de keuze tussen of fosfaatrechten bijkopen of extensiveren. Wij kozen bewust voor dat laatste, ook vanwege het gebied waar we hier boeren.

Als je zegt beloning, bedoel je dan geld?

Er zijn allerlei wettelijke maatregelen. Maar als je aantoonbaar bovengemiddeld scoort, dan zou daar vrijheid in ondernemerschap, in regelgeving, in sturing tegenover moeten staan vind ik. Dus geld is belangrijk, maar ondernemersvrijheid eigenlijk nog belangrijker. Ik zeg altijd: boeren willen beloond worden, desnoods met geld.

Wat is je ervaring met Het Markemodel als sturingsmodel in het gebied waar je boert?

Door naar elkaar te luisteren ontstaat er meer begrip en komt er meer draagvlak voor hetgeen je doet. Zo krijg ik van het waterschap hier positieve dingen te horen voor wat ik doe. Ze ziet een betere waterkwaliteit doordat ik zo min mogelijk kunstmest gebruik en zoveel mogelijk rundveedrijfmest. Ze zijn net zo verbaasd als ik dat de derogatie is afgeschaft.

Hoe komt het denk je dat het sturingsmodel Het Markemodel werkt?

Omdat je een eerlijk en open gesprek voert met elkaar. Vragende en eisende partijen willen bepaalde dingen. Sommige daarvan zijn niet realistisch en dat maken we als boeren dan ook duidelijk. Maar het open karakter zorgt er ook voor dat we als boeren bij een ander doel zeggen: laten we het eens proberen. Omdat je meer inzicht krijgt in het waarom van dat doel. En je wordt ondersteund in welke maatregelen je kunt nemen om dat doel te bereiken. CO2-reductie is zo’n doel bijvoorbeeld. Door open naar elkaar toe te zijn kom je verder.

Jouw ultieme doel is meer vrijheid in ondernemerschap. Gaat dat er komen?

Alleen als de politiek zich meer openstelt, net zoals de gemeentepolitiek en provinciale politiek dat doet binnen Het Markemodel. Maar zolang er partijen zijn die niet zijn gebaat bij boeren in Nederland zal het lastig worden. Zolang de MOB voortdurend juridische procedures aanspant, zal het lastig worden. Maar ik ga wél door binnen Het Markemodel. Hoe meer partijen aanhaken, hoe meer mensen zullen inzien dat het heel waardevol is wat we doen met z’n allen.

Wat heeft deelname aan de GLB Pilot je bedrijfsmatig opgeleverd?

Je maakt een bedrijf ontwikkelplan samen met een adviseur en dat helpt in niet alleen inzage wat de gebiedsdoelen betekenen voor mijn bedrijf. Maar het brengt ook in beeld wat ik concreet kan doen. Hoe kan ik mijn CO2 voetafdruk nog verder beperken? Bijvoorbeeld nu ik door mijn nieuwe stal nog minder kunstmest hoef te gebruiken. Maar we zijn nu hier ook aan het meten wat de ammoniakuitstoot is van deze nieuwe stal. Maar ook in wat dan heet groenblauwe dooradering. Zo heb ik heggen aangeplant langs slootranden.

Wat zou je politiek Den Haag nu mee willen geven?

Ga regeren op doelen. Kijk naar de bereidwilligheid en zie wat we wél allemaal voor elkaar krijgen. Dan is er veel meer mogelijk dan vanuit star beleid. Ga in gesprek. Als je naast elkaar gaat staan, begrijp je elkaar. Snap je samen waarom iets wel of niet werkt.

Dat klinkt bijna te mooi voor woorden, idealistisch!

Wij tonen aan dat het in het klein werkt, waarom zou het dan niet in het groot werken! Het is niet zo dat je als individuele boer op alle doelen, uitgedrukt in KPI’s, maximaal kunt scoren. Dat hoeft ook niet. Het grote voordeel van Het Markemodel is dat het elk bedrijf in zijn kracht zet. Omdat je je energie steekt in doelen die je ook kunt halen. Voor de één is dat KPI 1 t/m 3. Voor de ander KPI 5, 7, 9 en 10. Als je er voor zorgt en borgt dat je met elkaar de gebiedsdoelen haalt, zet je écht stappen voorwaarts!